MỚI

Hướng Dẫn Quy trình xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000

Tác giả:
Ngày xuất bản: 23/06/2022
icon-toc-mobile

Quy trình xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000 áp dụng cho cán bộ nhân viên chuyên ngành hóa sinh – khoa xét nghiệm tại các bệnh viện

Người thẩm định: Nguyễn Gia Bình
Người phê duyệt: Phùng Nam Lâm
Ngày phát hành: 20/01/2022

1.Mục đích

1.1. Mục đích của quy trình

  • Giúp nhân viên khoa xét nghiệm thực hiện định lượng Prolactin trên máy sinh hóa Cobas 8000 đúng chuẩn.

1.2. Mục đích xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000

  • Định lượng prolactin được dùng trong chẩn đoán những chu kỳ không rụng trứng, vô kinh do tăng prolactin và tăng tiết sữa, vú to ở nam giới và nghi ngờ có ung thư vú và u tuyến yên.
  • Đánh giá các trường hợp tiết sữa bất thường
  • Đánh giá sự phát triển của tuyến vú và các trường hợp vú to ở nam giới
  • Theo dõi nồng độ thuốc ở bệnh nhân có chỉ định thuốc ức chế tiết prolactin.

2. Phạm vi áp dụng

  • Xét nghiệm định lượng Prolactin trong huyết tương của máu được chống đông bằng heparin lithium, K2 EDTA, K3 EDTA hoặc huyết thanh tại khoa Xét nghiệm trên máy Cobas 8000.

3. Trách nhiệm

  • Lãnh đạo đơn nguyên Hóa sinh có trách nhiệm giám sát nhân viên thực hiện.
  • Tất cả nhân viên xét nghiệm được phân quyền, đã được đào tạo phải tuân thủ thực hiện xét nghiệm theo quy trình

4. Định nghĩa – Viết tắt

4.1. Định nghĩa

  • Prolactin là hormon được tổng hợp ở thùy trước tuyến yên, có vai trò kích thích tuyến vú tiết sữa sau sinh.

4.2. Chữ viết tắt

  • EQA: (External Quality Assurance) Ngoại kiểm
  • GTSD: Giá trị sử dụng
  • HSD: Hạn sử dụng
  • IQC: (Internal Quality Control) Nội kiểm tra chất lượng
  • LOQ: (Limit of quantification) Giới hạn định lượng
  • NSX: Nhà sản xuất
  • PXN: Phòng xét nghiệm
  • QC: (Quality Control) Kiểm soát chất lượng

5. Chuẩn bị bệnh nhân/Mẫu bệnh phẩm

5.1. Chuẩn bị người bệnh

  • Có thể lấy máu bất kỳ thời điểm nào trong ngày, tốt nhất là nhịn ăn trước khi lấy máu.
  • Ngừng tất cả các hình thức vận động nặng 24 giờ trước khi lấy máu.
  • Trong trường hợp lấy máu để xây dựng khoảng tham chiếu thì ngoài các chú ý trên còn cần chú ý: không dùng bất cứ thuốc gì trước khi lấy máu.

5.1. Loại mẫu bệnh phẩm

  • Sử dụng huyết tương chống đông bằng heparin lithium, K2 EDTA, K3 EDTA hoặc huyết thanh.
  • Huyết thanh/huyết tương ổn định trong 5 ngày ở 20‑25 °C, 14 ngày ở 2‑8 °C, 6 tháng ở ‑20

°C (± 5 °C). Chỉ đông lạnh một lần

5.2. Loại dụng cụ chứa mẫu sử dụng

  • Ống chống đông Lithium Heparin, K2 EDTA, K3 EDTA và ống không chứa chất chống đông.
xét nghiệm prolactin
Hướng Dẫn Quy trình xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000

6. Trang thiết bị

6.1. Trang thiết bị

  • Máy hóa sinh tự động Cobas 8000
  • Máy ly tâm, Micropipette

6.2. Thuốc thử

Tên hóa chấtNhiệt độ bảo quảnNhiệt độ sử dụngHSD sau mở nắp
Thuốc thử định lượng Prolactin (Roche Diagnostics)2-8 ℃5-12 ℃ (onboard) (*)16 tuần
Huyết thanh kiểm tra mức 1 & 2: PreciControl Universal 1 & 2 (Roche Diagnostics)(-15)‑(-25) °C sau khi hoàn nguyênNhiệt độ phòng1 tháng ở (-15)‑(- 25) °C  Chỉ rã đông một lần: Sử dụng trong vòng 8h sau rã đông
Chất hiệu chuẩn (Calibrator for automated systems) Prolactin CalSet (Roche Diagnostics)(-15)‑(-25) °C sau khi hoàn nguyênNhiệt độ phòng3 tháng ở (-15)‑(- 25) °C Chỉ rã đông một lần: Sử dụng trong vòng 8h sau rã đông
Dung dịch pha loãng mẫu Diluent Universal (Roche Diagnostics)2-8 ℃5-12 ℃ (onboard) (*)1 tháng
Nước cất, nước muối sinh lýNhiệt độ phòngNhiệt độ phòng7 ngày

(*) Nhiệt độ onboard là nhiệt độ của buồng đựng thuốc thử định lượng trong máy

6.3. Vật tư tiêu hao

  • Găng tay, khẩu trang, Hitachi cup, đầu côn, giấy in.

7. Nguyên tắc/ nguyên lý của quy trình xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000

  • Prolactin được định lượng bằng phương pháp miễn dịch kiểu sandwich sử dụng công nghệ hóa phát quang hay điện hóa phát quang. Prolactin trong mẫu thử đóng vai trò kháng nguyên được kẹp giữa 2 kháng thể: kháng thể đơn dòng kháng Prolactin từ chuột gắn biotin, kháng thể đơn dòng kháng Prolactin từ chuột được đánh dấu bằng ruthenium. Chất đánh dấu có khả năng phát quang. Cường độ phát quang tỷ lệ thuận với nồng độ Prolactin có trong mẫu thử.
  • Thời kỳ ủ đầu tiên: Bằng cách ủ mẫu (10 µL) với kháng thể đặc hiệu kháng prolactin đánh dấu biotin tạo thành phức hợp đầu tiên.
  • Thời kỳ ủ thứ hai: Sau khi thêm các vi hạt phủ streptavidin và dẫn xuất prolactin đánh dấu phức hợp ruthenium, các vị trí chưa gắn kết trên kháng thể đánh dấu biotin bị chiếm giữ, hình thành phức hợp kháng thể‑hapten. Toàn bộ phức hợp trở nên gắn kết với pha rắn thông qua sự tương tác giữa biotin và streptavidin.
  • Hỗn hợp phản ứng được chuyển tới buồng đo, ở đó các vi hạt đối từ được bắt giữ trên bề mặt của điện cực. Những thành phần không gắn kết sẽ bị thải ra ngoài buồng đo bởi dung dịch ProCell II M. Cho điện áp vào điện cực sẽ tạo nên sự phát quang hóa học được đo bằng bộ khuếch đại quang tử.
  • Các kết quả được xác định thông qua một đường chuẩn xét nghiệm trên máy được tạo nên bởi xét nghiệm 2‑điểm chuẩn và thông tin đường chuẩn chính qua cobas link.

8. Nguyên tắc an toàn

  • Không được để hóa chất tiếp xúc trực tiếp với mắt và da
  • Luôn đeo găng khi xử lý mẫu bệnh phẩm và làm xét nghiệm
  • Khử khuẩn bề mặt nơi làm việc, xử lý rác bệnh phẩm theo quy định an toàn PXN.

9. Các bước thực hiện quy trình xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000

Bước 1: Chuẩn bị máy sinh hóa tự động Cobas 8000: chuẩn xét nghiệm (nếu cần) và tiến hành nội kiểm tra chất lượng (chạy QC) cho xét nghiệm Prolactin.
Bước 2: Nhận mẫu bệnh phẩm từ các khoa lâm sàng, mẫu khám sức khỏe ngoại viện… và ký nhận bệnh phẩm.
Bước 3: Kiểm tra thông tin (họ tên, ngày tháng năm sinh) SID (sample ID) phải khớp nhau, kiểm tra thông tin trên phiếu chỉ định của bác sĩ lâm sàng, vào sổ, với hệ thống eHos nhập chỉ định vào hệ thống mạng Labconn, với hệ thống OH nhận mẫu trên OH.
Bước 4: Ly tâm mẫu bệnh phẩm trong 5 phút với vận tốc 5400 g (RCF)/ phút. Sau ly tâm, kiểm tra tình trạng bệnh phẩm.
Nếu mẫu lưu ở 2-8°C: cần để mẫu ở nhiệt độ phòng từ 10-15 phút, trộn đều và quay ly tâm trước khi tiến hành xét nghiệm.
Nếu vỡ hồng cầu và/hoặc thiếu mẫu: Đề nghị khoa lâm sàng lấy lại mẫu khác, ghi sổ về tình trạng mẫu vỡ hồng cầu, mẫu bị thiếu thể tích.
Nếu huyết thanh (ống đỏ) bị đông dây, cẩn thận dùng đầu côn vàng khuấy nhẹ để tách sợi đông và tiến hành ly tâm lại.
Bước 5: Đặt ống bệnh phẩm đã được ly tâm vào rack màu xám, nạp mẫu vào khu vực nạp hoặc cổng STAT, nhấn Start.
Bước 6: Vận hành máy theo quy trình vận hành máy Cobas 8000.  
Bước 7:
Duyệt kết quả trên phần mềm Labconn.

  • Kết quả bình thường:
  • Duyệt kết quả và lưu kết quả trên mạng nội bộ của viện đồng thời in kết quả và trình người có thẩm quyền ký duyệt trước khi trả.
  • Kết quả bất thường:
  • Khi kết quả quá thấp không đo được <0.094 ng/mL phải kiểm tra lại mẫu bệnh phẩm (bệnh phẩm có quá ít, có đông, có nhầm lẫn bệnh phẩm, huyết thanh có đục, có bọt không…) Chạy lại mẫu.
  • Kết quả cao hơn hoặc bằng giá trị báo động trả kết quả theo quy trình trả kết quả báo động của khoa xét nghiệm bệnh viện đa khoa quốc tế VINMEC.
  • Khi phát hiện lỗi cảnh báo ngoài khoảng tuyến tính trên màn hình máy, thực hiện kiểm tra lại chất lượng mẫu để loại trừ sai sót do mẫu bị hỏng, kiểm tra lại chất lượng xét nghiệm (QC). Sau khi đã loại trừ các nguyên nhân dẫn đến sai sót chủ quan, tiến hành phân tích lại mẫu. Nếu kết quả vẫn <0.094 ng/mL (rất hiếm gặp) sẽ được trả là “<0.094 ng/mL”. Nếu kết quả trên > 479 ng/mL pha loãng mẫu thông qua chức năng chạy lại mẫu theo tỷ lệ 1:10. Kết quả từ những mẫu được pha loãng bởi chức năng chạy lại sẽ được tự động nhân lên với hệ số 10.

10. Kiểm soát chất lượng

10.1. Hiệu chuẩn:

  • Dựng đường chuẩn 2 điểm đối với máy COBAS 8000.
  • Tần suất hiệu chuẩn:
  • Sau 12 tuần với đường cal lot, sau 28 ngày với đường cal R.pack.
  • Sau khi thay lot hóa chất, giá trị QC ngoài dải hoặc có các thay đổi shift có ý nghĩa.

+ Khi có các bảo trì, thay thế các vật tư quan trọng như điện cực…

  • Tiêu chí chấp thuận kết quả hiệu chuẩn:
  • Kết quả trong cột Status tại bảng Calib Review là Successful (Thành công).
  • Kết quả QC đạt.

10.2. Nội kiểm tra chất lượng (IQC)

  • Thực hiện theo quy trình kiểm soát chất lượng xét nghiệm.
  • Tần suất QC: QC đầu ngày ít nhất 2 mức nồng độ trước khi tiến hành phân tích mẫu bệnh phẩm. QC khi có sự nghi ngờ tính chính xác của kết quả trên mẫu bệnh phẩm, QC sau khi bảo trì bảo dưỡng máy, sau khi chuẩn xét nghiệm

10.3. Ngoại kiểm (EQA)

  • Tham gia chương trình ngoại kiểm miễn dịch hàng tháng của Randox, CAP,.. theo quy trình Ngoại kiểm tra chất lượng

11. Diễn giải và báo cáo kết quả xét nghiệm prolactin trên máy cobas 8000

11.1. Khoảng tham chiếu:

  • Nam: 86-324 µIU/L
  • Nữ (không mang thai): 102- 496 µIU/L

11.2. Giá trị báo động:

Không áp dụng

11.3. Khoảng tuyến tính

  • NSX: 1- 10000 µIU/L PXN

11.4. Mức độ pha loãng tối đa và khoảng báo cáo

  • Mức độ pha loãng tối đa: 1:10
  • Khoảng báo cáo: 1 – 100000 µIU/L 
  • Nồng độ mẫu sau pha loãng phải > 50 µIU/L

11.5. Ý nghĩa lâm sàng

  • Prolactin tăng trong:

+ Suy sinh dục nam + Tổn thương vùng dưới đồi. + U tuyến yên, u tiết prolactin lạc chỗ.

  • Prolactin máu giảm trong:

+ Thiểu năng tuyến yên. + Sau phẫu thuật cắt tuyến yên

11.6. Kiểm soát các yếu tố ảnh hưởng/gây nhiễu

  • Sự ảnh hưởng của các chất nội sinh và hợp chất dược phẩm sau đây lên hiệu năng xét nghiệm đã được thử nghiệm. Nhiễu đã được thử nghiệm lên đến nồng độ được liệt kê và quan sát thấy không có ảnh hưởng nào đến kết quả.
  • Các chất nội sinh
Hợp chấtNồng độ thử nghiệm
Bilirubin≤ 923 µmol/L hoặc ≤ 54 mg/dL
Hemoglobin≤ 0.621 mmol/L hoặc ≤ 1000 mg/dL
Intralipid≤ 200 mg/dL
Biotin≤ 123 nmol/L hoặc ≤ 30 ng/mL
Các yếu tố thấp khớp≤ 1200 IU/mL
Hợp chấtNồng độ thử nghiệm
IgG≤ 7 g/dL
IgA≤ 0.4 g/dL
IgM≤ 1 g/dL

12. Các ghi chú bổ sung:

  • Không được để hóa chất, QC, Calibrator, dịch rửa cạn kiệt
  • Các nguồn biến thiên tiềm tàng:

+ Do huyết tương đục + Do QC ra ngoài dải cho phép + Do hóa chất + Do thao tác không đúng quy trình

13. Lưu trữ hồ sơ: Không áp dụng.

Tài liệu tham khảo

  • Tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 15189:2014 (Tiêu chuẩn ISO 15189:2012): Phòng thí nghiệm Y tế
  • Yêu cầu cụ thể về chất lượng và năng lực, 2014.
  • Văn phòng Công nhận Chất lượng (BoA)-Bộ Khoa học và Công nghệ, 2020, BoA: ARLM 03 (01/2020)
  • Yêu cầu bổ sung đánh giá phòng xét nghiệm Y tế.
  • Bộ Y tế (2015), Quyết định 5530/QĐ-BYT ban hành 25/12/2015 về việc “Hướng dẫn xây dựng quy trình thực hành chuẩn trong quản lý chất lượng xét nghiệm tại các cơ sở khám chữa bệnh”.
  • Bộ Y tế (2012), Hướng dẫn quy trình kỹ thuật hóa sinh.
  • Roche Diagnostics: Package insert Prolactin.

Bản quyền và thương hiệu: Thông tin và hình ảnh trên website thuộc quyền sở hữu của Vinmecdr. Việc sao chép, sử dụng phải được Vinmecdr chấp thuận trước bằng văn bản.
Miễn trừ trách nhiệm: Tất cả những tư liệu được cung cấp trên  website này đều mang tính tham khảo. Do đó, nội dung và hình ảnh sẽ được thay đổi, cập nhật và cải tiến thường xuyên mà không phải thông báo trước. Vinmecdr không bảo đảm về độ chính xác cũng như sự hoàn thiện về thông tin. Chúng tôi không chịu trách nhiệm pháp lý cho những thiệt hại xuất hiện trực tiếp hay gián tiếp từ việc sử dụng hoặc hành động dựa theo những thông tin trên hoặc một số thông tin xuất hiện trên website này. Vinmecdr không chịu trách nhiệm pháp lý về những sai sót, lỗi chính tả… do nhập liệu cùng với những sự cố khách quan khác như: nhiễm virus, hành vi phá hoại, ác ý… xảy ra trên website này cũng như các website liên kết, nếu có.
Đường link liên kết Vinmecdr sẽ không chịu trách nhiệm hay có nghĩa vụ pháp lý dưới bất kỳ hình thức nào về nội dung của những website không thuộc Vinmecdr đựợc liên kết với website www.vinmecdr.com, bao gồm các sản phẩm, dịch vụ và những mặt hàng khác được giới thiệu thông qua những website đó.

facebook
36

Bài viết liên quan

Bình luận0

Đăng ký
Thông báo về
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
Xem tất cả bình luận

Bài viết cùng chuyên gia