MỚI

Tác dụng phụ chính của thuốc chẹn beta

Ngày xuất bản: 16/05/2023

Hầu hết các tác dụng phụ chính của thuốc chẹn beta là do phong tỏa thụ thể beta-adrenoreceptor. Do đó, nhiều dấu hiệu và triệu chứng có thể được tạo ra do các thụ thể beta ảnh hưởng đến nhiều chức năng sinh lý và trao đổi chất. Các phản ứng khác dường như không liên quan đến phong tỏa beta có thể xảy ra, nhưng chúng không phổ biến. Các tác dụng chính đối với tim do phong tỏa beta bao gồm trầm trọng thêm tình trạng suy tim sung huyết và làm chậm nhịp tim.

1. Tác dụng phụ về tim của thuốc chẹn beta

Các tác dụng chính đối với tim do phong tỏa beta bao gồm trầm trọng thêm tình trạng suy tim sung huyết và làm chậm nhịp tim

1.1. Suy tim

Thuốc chẹn beta là một thành phần quan trọng trong liệu pháp dài hạn đối với bệnh nhân suy tim mạn tính và giảm chức năng tâm thu thất trái, vì những thuốc này làm giảm tác dụng bất lợi của việc kích thích quá mức catecholamine mạn tính. Tuy nhiên, thuốc chẹn beta có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng ở bệnh nhân suy tim mất bù cấp tính hoặc ở những người có rối loạn chức năng cơ tim từ trước và khả năng bù trừ ở mức giới hạn, vì việc duy trì cung lượng tim ở những bệnh nhân này phụ thuộc một phần vào sự điều khiển giao cảm. Do đó, thuốc chẹn beta không nên được sử dụng như một liệu pháp mới cho đến khi suy tim được kiểm soát. Tuy nhiên, những bệnh nhân đã dùng thuốc chẹn beta có thể tiếp tục điều trị bằng liệu pháp này nếu bị suy tim mất bù.

Tăng sức cản mạch máu ngoại vi, gây ra bởi thuốc chẹn beta không chọn lọc, cũng có thể góp phần làm suy giảm chức năng cơ tim trong bối cảnh này. Mặt khác, các loại thuốc có hoạt tính giao cảm nội tại (ISA), chẳng hạn như pindolol , có thể ít làm suy giảm chức năng cơ tim hơn.

Một mối quan tâm khác về thuốc chẹn beta ở bệnh nhân suy tim là sự xuất hiện của các triệu chứng khác, bao gồm chóng mặt do hạ huyết áp và nhịp tim chậm

1.2. Tác dụng phụ làm chậm nhịp tim 

Làm chậm nhịp tim khi nghỉ ngơi và phát triển nhịp tim chậm xoang là một phản ứng bình thường đối với việc điều trị bằng thuốc chẹn beta. Hiệu ứng này ít nổi bật hơn với các loại thuốc có ISA. Tuy nhiên, tất cả các thuốc chẹn beta đều tương đối chống chỉ định ở những bệnh nhân có nhịp tim chậm có triệu chứng có thể liên quan đến rối loạn chức năng nút xoang, đặc biệt nếu tần số giảm hơn nữa, trừ khi có máy tạo nhịp tim nhân tạo.

Thuốc chẹn beta cũng làm giảm dẫn truyền qua nút nhĩ thất (AV), có khả năng gây ra block tim. Do đó, việc sử dụng thuốc chẹn beta có thể dẫn đến nhịp tim chậm nghiêm trọng ở những bệnh nhân có khiếm khuyết dẫn truyền AV hoàn toàn hoặc một phần tiềm ẩn (nghĩa là block AV độ hai hoặc độ ba), đặc biệt nếu bệnh nhân cũng đang dùng một tác nhân khác làm suy yếu dẫn truyền nút AV như như digoxin hoặc thuốc chẹn kênh canxi. Các hợp chất có ISA có thể ít gây suy giảm dẫn truyền AV hơn

1.3. Tác dụng phụ khi ngừng thuốc chẹn beta 

Ngừng thuốc chẹn beta cấp tính có thể dẫn đến triệu chứng nghiêm trọng và thậm chí tử vong. Mối quan tâm quan trọng nhất với việc ngừng thuốc chẹn beta là sự trầm trọng thêm của các triệu chứng thiếu máu cục bộ, bao gồm cả sự kết thúc của nhồi máu cơ tim cấp tính, ở những bệnh nhân đã biết có bệnh động mạch vành

2. Mục tiêu điều trị

Mục tiêu điều trị chính của thuốc chẹn beta trong đau thắt ngực ổn định mạn tính là giảm tần suất và mức độ nghiêm trọng của cơn đau thắt ngực và cải thiện khả năng gắng sức mà không có tác dụng phụ đáng kể. Như đã lưu ý ở trên, hiệu quả của thuốc chẹn beta trong việc giảm đau thắt ngực phụ thuộc vào liều lượng. Do đó, điều quan trọng là phải chắc chắn rằng đã đạt được sự phong tỏa beta đầy đủ.

Liên quan đến việc bắt đầu điều trị bằng thuốc chẹn beta, nên bắt đầu với liều khuyến cáo thấp nhất cho thuốc đã chọn. Vì mục tiêu tổng thể là giảm tần suất và mức độ nghiêm trọng của cơn đau thắt ngực, nên có thể không cần thiết phải điều chỉnh liều cao ở một số bệnh nhân. Tránh dùng liều cao có thể làm giảm khả năng tác dụng phụ.

Các mục tiêu hợp lý khi chỉnh liều bao gồm:

  • Nhịp tim lúc nghỉ ngơi trong khoảng 60 đế n 70 nhịp/phút. Mặc dù chúng ta không có mục tiêu nhịp tim cụ thể cho việc tập thể dục, nhưng việc giảm đau thắt ngực mà không gây khó thở và mệt mỏi do bị ức chế beta quá mức là một cách tiếp cận hợp lý.
  • Bệnh nhân bị nhịp tim chậm trước khi điều trị có thể được điều trị bằng nitrat, hoặc, nếu cần dùng thuốc chẹn beta, một loại thuốc có hoạt tính giao cảm nội tại. Cũng hợp lý khi điều trị bằng thuốc chẹn beta tiêu chuẩn với liều lượng thấp và chuẩn độ theo nhịp tim nghỉ ngơi và tập thể dục.
  • Cân nhắc tương tự áp dụng cho bệnh nhân chậm dẫn truyền nhĩ thất.
  • Làm giảm nhịp tim và huyết áp tâm thu trong khi tập thể dục, bệnh nhân có thể đo được hoặc trong quá trình kiểm tra tập thể dục, nếu được.
  • Không có tác dụng phụ đáng kể.

>>> Xem thêm: Thuốc beta blocker trong suy tim và bệnh mạch vành

facebook
37

Bài viết liên quan

Tương tác thuốc liên quan

Bình luận0

Đăng ký
Thông báo về
guest
0 Comments
Inline Feedbacks
Xem tất cả bình luận

Bài viết cùng chuyên gia