U cận hạch tại bàng quang
U cận hạch (Paraganglioma hay còn được gọi là pheochromocytoma ngoài thượng thận) là một khối u thần kinh nội tiết hiếm gặp, xuất hiện ở mọi lứa tuổi, với tỷ lệ mắc ước tính 3/1.000.000 dân, có tính chất gia đình[1]. U gây tăng tiết Catecholamin.
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Nội dung bài viết
U cận hạch bàng quang (Paraganglioma of the bladder) rất hiếm gặp, chỉ chiếm tỉ lệ 0,05% các loại u xuất hiện ở bàng quang[2]. Về mặt mô học, có thể chẩn đoán giải phẫu bệnh nhờ sự hiện diện của các tế bào hạch hình thoi giống biểu mô, tương tự như các u cận hạch ở vị trí khác [5].
Hình 1: Khối u cơ trơn bàng quang trên CT Scanner và soi bàng quang
Hình 2: U cận hạch bàng quang về mặt đại thể
Hình 3: Hình ảnh vi thể u cận hạch bàng quang
II. BÀN LUẬN
Paraganglioma của bàng quang là một bệnh hiếm gặp.Khoảng 10% của paraganglioma bàng quang là ác tính.. Một trong những khó khăn với u paraganglioma là việc chẩn đoán u có ác tính không [4], [6] .Về mặt mô học cũng không có hình ảnh chính xác để phân biệt khối u lành hay ác tính[5]. Một nghiên cứu bao gồm đánh giá các dấu hiệu sinh hóa và di truyền để xác định khối u ác tính bởi Pattarino và cộng sự (2018) đi đến kết luận rằng việc phát hiện di căn là bằng chứng duy nhất thực sự của bệnh ác tính [3]. Vì thế, CT scan và MRI là hữu ích trong việc chẩn đoán và theo dõi khối u nguyên phát và di căn bất kỳ.
Triệu chứng lâm sàng của u cận hạch bàng quang thường là nghèo nàn. Đa số xuất hiện các triệu chứng rối loạn tiểu tiện (không có tài liệu báo cáo có triệu chứng tiểu máu) do kích thích bàng quang kèm theo sự tiết catecholamine của u gây tăng huyết áp trường diễn. Việc chẩn đoán xác định khối u là dựa trên các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh như siêu âm, chụp cắt lớp vi tính (CT Scan), cộng hưởng từ (MRI) và soi bàng quang [2], [3], [6].
Siêu âm vùng hạ vị có thể phát hiện khối u tròn đều, có thể có thùy, mật độ đồng nhất, có độ cản âm thấp được bao phủ bởi lớp niêm mạc bàng quang lành lặn có độ tăng âm cao hơn [3], [6]. Chụp bàng quang với thuốc cản quang cho thấy hình ảnh khuyết sáng.
Vì có tăng huyết áp trương diễn do catechoamin do u tiết ra, phải điều chỉnh huyết áp ổn định trước mổ và trong mổ, đề phòng cơn tăng huyết áp kịch phát trong mổ [1]. Do tính chất hiếm có của loại khối u cận hạch bàng quang, chẩn đoán chính xác trước phẫu thuật thường không được thực hiện. Chẩn đoán phân biệt u cận hạch bàng quang chủ yếu với: u máu (haemangioma), u cơ trơn bàng quang, U bàng quang ác tính xâm lấn cơ.
Tỷ lệ paraganglioma bàng quang ác tính là tương đối thấp, phẫu thuật cắt bỏ toàn bộ khối u là phương pháp điều trị tối ưu trong nhiều trường hợp. Theo dõi định kỳ bệnh nhân trong thời gian dài là điều cần thiết để phòng ngừa sự tái phát u. Paraganglioma ác tính có thể xảy ra rất muộn trong quá trình lâm sàng sau khi loại bỏ các khối u [3]. Xạ trị và hóa trị liệu đã cho thấy hiệu quả hạn chế trong việc điều trị cục bộ tái phát và di căn paraganglioma [3], [4]. Bản chất khối u đa số là lành tính do đó tiến triển thuận lợi nếu phát hiện sớm và không có di căn.
III. KẾT LUẬN
U cận hạch bàng quang là loại u khá hiếm gặp. Chẩn đoán chủ yếu khi có các biểu hiện rối loạn tiểu tiện, tăng huyết áp, dựa trên xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh và soi bàng quang. Xét nghiệm mô học là quyết định cho việc xác định bản chất khối u. Điều trị ngoại khoa được chỉ định, bóc toàn bộ khối u bằng mổ hở hay nội soi ổ bụng. Đa số là u lành tính, tiến triển thuận lợi. Tuy nhiên phải theo dõi bệnh nhân trong thời gian dài vì có khả năng tái phát rất muộn.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
- Alderazi Y, Yeh MW, Robinson BG, Benn DE (2015), “Phaeochromocytoma: current concepts” , Medical Journal of America , 183 (4): 201-204
- Ali A. Al-Zahrani(2010), “Recurrent Urinary Bladder Paraganglioma”, Advances in Urology, Volume 2010, Article ID 912125
- Ian McKenzie (2018),” Paraganglioma of the Bladder – A case report and review”, The Internet Journal of Urology, Volume 6 Number 1
- Ning Feng, Xiang Li, Hai-De Gao, Zhong-Lin Liu, Lu-Jing Shi, Wen-Zhi Liu(2023), “Urinary bladder malignant paraganglioma with vertebral metastasis: a case report with literature review”, Chinese jounal of cancer, 32(11): 624–628.
- Zhong Jiang, Liang Cheng (2013) “Bladder Paraganglioma Pathology” Mescape, Volume Jul, 2013
- Zhou M, Epstein JI, Young RH( 2014), “Paraganglioma of the urinary bladder: a lesion that may be misdiagnosed as urothelial carcinoma in transurethral resection specimens”, The American journal of surgical Pathology, 2004 Jan;28(1):94-100
Tác giả: ThS. BSCKII Võ Thiện Ngôn – Khoa Ngoại Tổng Hợp – Bệnh Viện ĐKQT Vinmec Đà Nẵng

