Tuyến ức lạc chỗ tại tuyến giáp ở trẻ em: Thách thức và chiến lược chẩn đoán

2. GIỚI THIỆU

Mô tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp là một biến thể bẩm sinh hiếm gặp, trong đó hầu hết các trường hợp được phát hiện tình cờ. Siêu âm được khuyến cáo là tiêu chuẩn tham chiếu để xác nhận sự hiện diện của các nhân tuyến giáp ( 1 – 3 ) . Cho đến nay, một số trường hợp mô tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp đã được báo cáo ( 1 , 2 ). Theo các báo cáo trước đây, mô tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp cho thấy độ hồi âm tương tự như tuyến ức bình thường. Một số trường hợp mô tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp tương tự như một nhân tuyến giáp đã được báo cáo ( 4 ). Chúng tôi báo cáo 1 trường hợp là tuyến ức lạc chỗ ở thùy phải tuyến giáp ở trẻ 5 tuổi.

3. BÁO CÁO CA BỆNH

• Bé trai 5 tuổi vào viện với chẩn đoán. Viêm mũi họng .
• Trẻ có tiền sử : Khỏe mạnh.
• Bệnh sử: trẻ đến khám vì viêm mũi họng.
• Trẻ được chỉ định siêu âm vùng cổ đánh giá hạch cổ: Kết luận : không thấy hạch bệnh lý. Tuyến giáp kích thước bình thường. Nhu mô 1/3 giữa thùy phải có khối giảm âm hình thoi, trục dài song song mặt da, bờ đều ranh giới khá rõ, bên trong lấm tấm có những nốt tăng âm nhỏ không có bóng cản, kích thước nhân ~ 10x5x3mm (Tổn thương này được so sánh với mô tuyến ức bình thường của trẻ trên siêu âm) -> Kết luận: Hình ảnh nghĩ đến tuyến ức lạc chỗ ở thùy phải tuyến giáp.

Tuyến ức lạc chỗ thùy phải tuyến giáp

Tuyến ức bình thường của trẻ

Trẻ được chỉ định chọc hút tế bào nhân thùy phải tuyến giáp dưới hướng dẫn của siêu âm (FNA).
Chọc hút tế bào khối thùy phải tuyến giáp

• Kết quả tế bào học : Hình ảnh hướng đến tuyến ức lạc chỗ.

Hình ảnh kết quả tế bào học

4. BÀN LUẬN

Tuyến ức và tuyến cận giáp dưới bắt nguồn từ túi hầu thứ ba. Từ tuần thứ sáu đến tháng thứ hai của thai kỳ, các túi di chuyển xuống dưới và vào trong cho đến khi chúng đến vị trí thông thường của chúng ( 5 ). Trong quá trình di chuyển của chúng, phần đuôi của tuyến ức bị vỡ thành các mảnh nhỏ và bắt đầu đi xuống ngực (được gọi là đường hầu-ngực).Tuy nhiên, sau một thời gian nó thường biến mất ( 6 ). Trong quá trình di chuyển của mình, các tàn dư của tuyến ức có thể được để lại dọc theo đường đi và mô tuyến ức lạc chỗ có thể biểu hiện dưới dạng khối u ở cổ và những khối u này được phát hiện tình cờ ( 7 ).

Ở trẻ em, siêu âm là phương pháp lựa chọn để đánh giá tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp vì đây là phương pháp không xâm lấn, rẻ tiền, chính xác và bệnh nhân không phải tiếp xúc với bức xạ ion hóa. Hình ảnh siêu âm của tuyến ức lạc chỗ tương tự như tuyến ức bình thường ( 7 , 8 ). Cần xem xét khả năng có tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp khi phát hiện tổn thương trong tuyến giáp nằm ở vị trí giữa và dưới thùy, thường có hình thoi và nhiều điểm tăng âm bên trong dạng chấm trên siêu âm ở trẻ em. Nên cần xác định tuyến ức bình thường và so sánh hình ảnh siêu âm của nó với hình ảnh của nhân giáp ( 8 ). Nhiều nốt tăng âm nhỏ bên trong của tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp có thể bị hiểu nhầm là các vi vôi hóa của một nhân tuyến giáp ác tính, mặc dù các nốt tăng âm được tạo ra bởi chất béo nằm trên mô lymphoid chứ không phải là các vi vôi hóa ( 9 ). Các chấm tăng âm này có thể có đặc điểm siêu âm mô tả tương tự ung thư tuyến giáp dạng nhú (PTC). Có một số trường hợp tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp được báo cáo ở người lớn và trẻ em và được chẩn đoán không xác định trên siêu âm, nhưng đã được chẩn đoán xác định bằng FNA. Ngoài ra, các tài liệu hiện tại cho thấy sự hiểu biết của các bác sĩ lâm sàng về biến thể hiếm gặp này đang dần được cải thiện.

Trong trường hợp của chúng tôi, cấu trúc nhân giảm âm thùy phải tuyến giáp ranh giới khá rõ ràng với nhiều chấm tăng âm nhỏ bên trong. Tôi thấy cấu trúc này có đặc điểm giống như cấu trúc mô tuyến ức phía dưới  nên có hướng kết quả siêu âm nghĩ đến mô tuyến ức lạc chỗ. Bố mẹ khách hàng cũng đã rất lo lắng khi con mình có khối ở tuyến giáp và đã đưa trẻ đi thăm khám ở 1 số nơi và đều kết luận là 1 nhân giáp có đặc điểm nghi ngờ ác tính và yêu cầu cần phải chọc hút tế bào cho trẻ ngay. Nên cuối cùng họ quyết định quay trở lại Bệnh viện Vinmec Hải phòng để thực hiện kỹ thuật hút tế bào ( FNA) cho trẻ  và được kết luận : Tuyến ức lạc chỗ tại thùy phải tuyến giáp.

Tóm lại: Mô tuyến ức lạc chỗ trong tuyến giáp rất hiếm gặp và có thể bị nhầm lẫn với u tuyến giáp ác tính do các chấm tăng âm tương tự như những nốt vi vôi hóa. Ở trẻ em, mô tuyến ức trong tuyến giáp nên được xem xét như một phần của chẩn đoán phân biệt đối với u tuyến giáp. Hình ảnh siêu âm của tuyến ức lạc chỗ tương tự như hình ảnh của tuyến ức  ở vị trí bình thường của trẻ. Do đó, chúng ta nên làm quen với hình ảnh siêu âm của mô tuyến ức bình thường. Nếu hình ảnh siêu âm không rõ ràng thì cần phối hợp với các kỹ thuật khác để đánh giá thêm như : FNA v.v. thì sẽ hữu ích cho chẩn đoán xác định. 

Tài liệu tham khảo:

1. Frates MC, Benson CB, Dorfman DM, et al. Ectopic Intrathyroidal Thymic Tissue Mimicking Thyroid Nodules in Children. J Ultrasound Med 2018;37:783-91. [Crossref] [PubMed]
2. Park SH, Ryu CW, Kim GY, et al. Intrathyroidal thymic tissue mimicking a malignant thyroid nodule in a 4-year-old child. Ultrasonography 2014;33:71-3. [Crossref] [PubMed]
3. Kim A, Kang SH, Bae YK. Ectopic intrathyroidal thymus accompanied by intrathyroidal parathyroid as a cause of a solitary thyroid nodule in adult. Int J Clin Exp Pathol 2014;7:6375-8. [PubMed]
4. Patel MN, Komlos M, Racadio JM. Intrathyroidal thymic tissue mimicking a thyroid nodule in a 4-year-old child. J Clin Ultrasound 2013;41:319-20. [Crossref] [PubMed]
5. Hernandez-Cassis C, Poniecka A, Vogel CK, et al. A six-year-old boy with a suspicious thyroid nodule: intrathyroidal thymic tissue. Thyroid 2008;18:377-80. [Crossref] [PubMed]
6. Lignitz S, Musholt TJ, Kreft A, et al. Intrathyroidal thymic tissue surrounding an intrathyroidal parathyroid gland, the cause of a solitary thyroid nodule in a 6-year-old boy. Thyroid 2008;18:1125-30. [Crossref] [PubMed]
7. Durmaz E, Barsal E, Parlak M, et al. Intrathyroidal ectopic thymic tissue may mimic thyroid cancer: a case report. J Pediatr Endocrinol Metab 2012;25:997-1000. [Crossref] [PubMed]
8. Vlachopapadopoulou EA, Vakaki M, Karachaliou FE, et al. Ectopic Intrathyroidal Thymus in Childhood: A Sonographic Finding Leading to Misdiagnosis. Horm Res Paediatr 2016;86:325-9. [Crossref] [PubMed]
9. Yildiz AE, Ceyhan K, Sıklar Z, et al. Intrathyroidal Ectopic Thymus in Children: Retrospective Analysis of Grayscale and Doppler Sonographic Features. J Ultrasound Med 2015;34:1651-6. [Crossref] [PubMed]
10. Aydin S, Fatihoglu E, Kacar M. Intrathyroidal ectopic thymus tissue: a diagnostic challenge. Radiol Med 2019;124:505-9. [Crossref] [PubMed]

Tác giả: BS Vũ Thị Hạnh – Khoa Chẩn đoán hình ảnh – Bệnh viện Vinmec Hải Phòng.

0